Duurzaam op maat

De Droom van Mirjam Jakubowski

Toen Mirjams moeder haar huis opruimde om naar het bejaardenhuis te gaan vond ze een oud schriftje van haar 8-jarige dochter waarin zij een opstel had geschreven over ‘wat ze wilde worden als ze groot was.’ Er stond: Als ik later groot ben, word ik kunstenaar… Hoe de jeugdervaringen van Mirjam Jakubowski leidraad zijn bij de inrichting van goed cultuuronderwijs.

Als MT-lid, onderbouwcoördinator, interne cultuurcoördinator en kunstenaar heeft Mirjam Jakubowski veel verschillende rollen bij IKC de Abacus in Huissen. Ze heeft een droom. Een droom waarin kinderen de ruimte hebben om zich te uiten en om hun talenten te ontdekken. En aan die droom wijdt zij zich al haar hele carrière. Zoals ze zelf zegt: “Ik heb een abacushart, vanuit twee liefdes zet ik mij in: onderwijs en kunst. Ik heb me ten doel gesteld om de gevoelskant van het kind aan te wakkeren. Ik geef kinderen graag die ervaringen die ze niet vanzelfsprekend meekrijgen. Schoonheid en ambacht; kijken en voelen. Ontdekken welke vormen je aanspreken. Het is van groot belang dat wij vanuit de volle breedte de disciplines aanbieden, zodat het kind zijn talent kan ontdekken.

Ik herinner me dat ik als kind met mijn ouders in het theater zat, ik kan nóg de geur oproepen, de spanning voelen als het doek openging. Het wegzakken in het rode pluche. Ik draag het nog altijd bij me. Dat wil ik kinderen van nu bieden. Door de ervaring die je het kind meegeeft, maak je het wakker en laat je het dromen. We zijn zo gewend alles te benaderen vanuit de cognitie en met kunst maak je juist het gevoel wakker. Dat is waar de passie zit, waar motivatie zit en die zijn heel belangrijk om keuzes te kunnen maken.”

“Ik wil heel graag dat alle kinderen mooie kleurrijke ervaringen op kunnen doen, door te ruiken, proeven en voelen om hun eigen talenten te ontdekken.” Mirjam Jakubowski
“Ik wil heel graag dat alle kinderen mooie kleurrijke ervaringen op kunnen doen, door te ruiken, proeven en voelen om hun eigen talenten te ontdekken.” Mirjam Jakubowski

De kracht borgen voor de toekomst

Jakuboswski’s ambitie is evenwel groter dan de Abacacus. Ze was al actief bij de inkoop en samenstelling van het kunstmenu in Lingewaard, maar toen zes jaar geleden de CMK-gelden beschikbaar kwamen, sloeg ze de handen ineen met twee directeuren van twee andere schoolbesturen. Ze maakte voortvarend -met de naderende deadline in het vizier- een plan. “We hebben verbinding gezocht met de Open Academie, waar de artistieke expertise zit die voor ons van significante waarde is. Met de potentie om ons verder te brengen. 

De drie schoolbesturen zijn bij de uitvoering van het plan dichter bij elkaar gekomen op het gebied van cultuureducatie. We werken nog steeds vanuit dit model, maar hebben voor 2019 en 2020 onze ambitie aangescherpt. Niet alleen willen we het kunstmenu, de erfgoedlijn en CMK integreren, we willen ook langetermijnborging. We willen de kracht voor de toekomst zeker stellen. Binnen de scholen door de ervaringen met het enthousiasmeren van de teams vast te leggen. En binnen de gemeente door tot een convenant cultuureducatie te komen. Dat moet zorgen dat de ontwikkeling doorgaat. Je hebt elkaar nodig: politiek, onderwijs en kunst. Samen moet je kleur en niveau aan cultuureducatie geven.

“We hoeven niet allemaal als Picasso te worden, maar ontdek waar je je fijn bij voelt. Het gevoel van tevredenheid om samen te werken aan bijvoorbeeld een schilderij met allemaal zelfportretten, is goud waard.” Mirjam Jakubowski
“We hoeven niet allemaal als Picasso te worden, maar ontdek waar je je fijn bij voelt. Het gevoel van tevredenheid om samen te werken aan bijvoorbeeld een schilderij met allemaal zelfportretten, is goud waard.” Mirjam Jakubowski

Convenant cultuureducatie

Er is geen ontkomen meer aan, op alle fronten is er beweging dus ik verwacht dat binnenkort de laatste klap op een convenant gegeven kan worden. En weet je wat ook zo mooi is? Het werkt als een olievlek. De gemeente Overbetuwe is nieuwsgierig geworden naar ons verhaal. Open Academie voert daar nu verkennende gesprekken. Zo zorgen we er samen voor dat de kwetsbaarheid verdwijnt. En kunnen we duurzaam samenwerken op maat van iedere school.

Tip 1:
Als IKC ben je geneigd de lat heel hoog te leggen, zodat het gevoel kan ontstaan ‘dat kunnen we nooit waar maken’. Begin daarom gewoon klein. Doe ervaringen op en bouw deze uit. Ga bijvoorbeeld samen een schilderij maken. Of nog simpeler: geef een stapel tijdschriften met de opdracht er in 1 minuut uit te scheuren wat je mooi vindt. Je zult verbaasd constateren dat daar een lijn inzit, dat is informatie over wie jij bent. Dit soort oefeningen geven snel resultaat en iedereen kan dit.

Tip 2:
Heb lef, durf ook los te laten. Het projectplan garandeert niets, je moet het vanuit het gevoel doen, ervaringen opdoen en uitbouwen.

Cultureel samenwerkingspartners:  
Kasteel Doornenburg, Mea Vota Huissen, NH kerk te Elst, Fort Pannerden, De Polen van Driel, Bibliotheek Gelderland Zuid, lokale zelfstandige kunstenaars en Cultuurplatform Lingewaard. En regionale partners: Dansstorm Oost, Kröller-Müller museum, Improvi, Erfgoed Gelderland, Cultuurmij Oost (scholing), Filmvoer en Theater Kwatta.